Το one-handed backhand αμφισβητεί την κυριαρχία του σύγχρονου τένις!
Από τον Ρότζερ Φέντερερ και τον Σταν Βαβρίνκα μέχρι τον Στέφανο Τσιτσιπά και τον Λορέντσο Μουσέτι, το μονόχειρο backhand εξακολουθεί να βρίσκει τον δρόμο προς τις μεγάλες νίκες.
Η πρόσφατη επικράτηση του Ιταλού απέναντι στον Αλεξάντερ Ζβέρεφ αναζωπυρώνει τη συζήτηση για την πιο κομψή εκδοχή του τένις.
-
Όταν το one handed νικά το Νο.1
Η ιστορία του τένις έχει αρκετά παραδείγματα που αποδεικνύουν ότι το one handed backhand μπορεί να σταθεί απέναντι στους κορυφαίους παίκτες του κόσμου.
Ο Ρότζερ Φέντερερ, ο σπουδαιότερος εκπρόσωπος του συγκεκριμένου χτυπήματος, είχε καταφέρει να επικρατήσει του Νόβακ Τζόκοβιτς στο ATP Finals του 2015, αλλά και του Ράφα Ναδάλ στον τελικό της ίδιας διοργάνωσης το 2010. Δύο σπουδαίες νίκες απέναντι σε παίκτες που βρίσκονταν στην κορυφή της παγκόσμιας κατάταξης.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Σταν Βαβρίνκα. Ο Ελβετός κατέκτησε το Roland Garros το 2015 και το US Open το 2016, νικώντας και στις δύο περιπτώσεις τον Τζόκοβιτς στον τελικό. Το one handed backhand του αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα όπλα του, επιτρέποντάς του να επιβάλει τον ρυθμό του ακόμη και απέναντι σε έναν από τους κορυφαίους αμυντικούς στην ιστορία του αθλήματος.
Στη λίστα προστίθεται και ο Γκριγκόρ Ντιμιτρόφ. Τον Μάιο του 2013, στο Madrid Masters, ο Βούλγαρος πέτυχε μία από τις σημαντικότερες νίκες της καριέρας του, επικρατώντας του τότε Νο.1 Νόβακ Τζόκοβιτς. Ο Ντιμιτρόφ απέδειξε ότι το μονόχειρο backhand μπορούσε να σταθεί απέναντι στην κορυφαία αγωνιστική μηχανή της εποχής.
Στην ίδια συζήτηση βρίσκεται και ο Ντομινίκ Τιμ, ο οποίος με επιθετικό παιχνίδι επικράτησε του Τζόκοβιτς στο ATP Finals του 2020, όταν ο Σέρβος βρισκόταν επίσης στην κορυφή της παγκόσμιας κατάταξης.
Τα παραδείγματα δεν αποδεικνύουν ότι το one handed backhand προσφέρει από μόνο του κάποιο πλεονέκτημα απέναντι στους παίκτες με two handed. Δείχνουν ότι όταν βρίσκεται στα κατάλληλα χέρια, μπορεί να αποτελέσει καθοριστικό στοιχείο σε αγώνες του υψηλότερου επιπέδου.
-
Η ελληνική παρουσία: Ο Στέφανος Τσιτσιπάς
Στη σύγχρονη εποχή, ένας από τους σημαντικότερους και λίγους εκπροσώπους του one handed backhand είναι ο Στέφανος Τσιτσιπάς.
Ο Έλληνας πρωταθλητής έχει χτίσει την αγωνιστική του ταυτότητας γύρω από αυτό το χτύπημα, συνδυάζοντάς το με επιθετικό παιχνίδι, δυνατά χτυπήματα από τη βασική γραμμή και συχνές προσεγγίσεις στο φιλέ.
Το 2019, στη Σαγκάη, ο Τσιτσιπάς πέτυχε μία από τις σημαντικότερες νίκες της καριέρας του, επικρατώντας του Νόβακ Τζόκοβιτς. Ο Σέρβος ήταν τότε το Νο.1 της παγκόσμιας κατάταξης.
Τρία χρόνια αργότερα, στο Σινσινάτι, ο Τσιτσιπάς νίκησε και τον Ντανιίλ Μεντβέντεφ στα ημιτελικά της διοργάνωσης. Ο Ρώσος είχε επίσης βρεθεί στο Νο.1 της παγκόσμιας κατάταξης.
Ο Τσιτσιπάς αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς ένας παίκτης μπορεί να στηρίξει το παιχνίδι του με one handed backhand, ενώ πρακτικά είναι η βασική αδυναμία του, χωρίς να χρειάζεται να υιοθετήσει αποκλειστικά το πιο συνηθισμένο μοντέλο του σύγχρονου τένις.
-
Γιατί το σύγχρονο τένις ευνοεί το two handed backhand
Υπάρχει μια ακόμη σημαντική παράμετρος που εξηγεί γιατί το one handed backhand δυσκολεύεται να βρει την ίδια θέση στο σύγχρονο τένις: η ίδια η διάρκεια των ράλι.
Εκεί όπου παλαιότερα βλέπαμε συχνότερα ανταλλαγές 5-9 χτυπημάτων, πλέον όλο και περισσότεροι πόντοι κρίνονται μέσα στις πρώτες 1-4 μπάλες. Σερβίς, επιστροφή, επίθεση και τέλος. Το παιχνίδι έχει γίνει πιο άμεσο και εκρηκτικό, αφήνοντας σαφώς μικρότερο περιθώριο για να αναπτυχθεί μια σύνθετη τακτική μέσα από διαδοχικές ανταλλαγές.
Ο παίκτης δεν έχει πάντα τον χρόνο να μετακινήσει τον αντίπαλο, να αλλάξει ρυθμό, να ανοίξει το γήπεδο και να δημιουργήσει σταδιακά τις προϋποθέσεις για το τελικό χτύπημα. Καλείται να αντιδράσει και να πάρει την πρωτοβουλία σχεδόν αμέσως.
Και ακριβώς σε αυτό το πρώτο κομμάτι του πόντου βρίσκεται ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα του two handed backhand.
Όταν ο παίκτης βρίσκεται υπό πίεση από το σερβίς, καλείται να αντιδράσει άμεσα, συχνά με ελάχιστο χρόνο προετοιμασίας και χωρίς ιδανική τοποθέτηση. Το two handed προσφέρει σε αυτές τις συνθήκες μεγαλύτερη σταθερότητα και τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει πιο αποτελεσματικά τη δύναμη της μπάλας, ακόμη και όταν ο παίκτης δεν έχει τον χρόνο να πάρει την πρωτοβουλία.
Με άλλα λόγια, στο σύγχρονο τένις δεν αρκεί να έχεις ένα εξαιρετικό backhand όταν έχεις τον χρόνο να οργανώσεις το χτύπημά σου. Πρέπει να μπορείς να ανταποκριθείς και όταν ο αντίπαλος σε πιέζει από την πρώτη κιόλας μπάλα. Σε αυτή τη συνθήκη, το δίχειρο έχει συχνά ένα σημαντικό πλεονέκτημα, καθώς επιτρέπει στον παίκτη να επιστρέψει την πίεση του σερβίς με μεγαλύτερη ασφάλεια.
Αντίθετα, το one handed απαιτεί εξαιρετικό συγχρονισμό, σωστή τοποθέτηση του σώματος και μεγαλύτερη ακρίβεια απέναντι σε ψηλές μπάλες και βαριά χτυπήματα. Δεν σημαίνει ότι είναι λιγότερο αποτελεσματικό στην καλύτερη εκδοχή του, αλλά ότι οι απαιτήσεις του σύγχρονου παιχνιδιού κάνουν τα περιθώρια λάθους ακόμη μικρότερα.
-
Από τον Φέντερερ στον Μουσέτι: Μια παράδοση που συνεχίζεται
Ο Μουσέτι ανήκει σε μια γενιά που καλείται να ανταγωνιστεί σε ένα περιβάλλον όπου η φυσική δύναμη και η ένταση των χτυπημάτων έχουν φτάσει σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα.
Ωστόσο, το δικό του one handed backhand, δεν αποτελεί απλώς ένα αισθητικό χαρακτηριστικό. Του δίνει τη δυνατότητα να αλλάζει κατεύθυνση, να δημιουργεί διαφορετικές γωνίες, να χρησιμοποιεί το slice και να διαφοροποιεί τον ρυθμό των ανταλλαγών.
Αυτή ακριβώς είναι και η αξία του συγκεκριμένου χτυπήματος. Ότι προσφέρει ποικιλομορφία.
Η παρουσία παικτών όπως ο Τσιτσιπάς και ο Μουσέτι δείχνει ότι υπάρχει ακόμη χώρος για μια διαφορετική αγωνιστική προσέγγιση. Για παίκτες που δεν βασίζονται αποκλειστικά στην ισχύ, αλλά μπορούν να αξιοποιήσουν την τεχνική, την ποικιλία και την αίσθηση του παιχνιδιού.
-
Υπάρχει μια μικρή ελπίδα στο one handed
Το one backhand μπορεί να μην είναι πλέον η κυρίαρχη επιλογή στο επαγγελματικό τένις. Όμως, η παρουσία παικτών όπως ο Τσιτσιπάς και ο Μουσέτι, δείχνει ότι εξακολουθεί να έχει θέση στο κορυφαίο επίπεδο.
Η νίκη του Ιταλού απέναντι στον Ζβέρεφ δεν αλλάζει από μόνη της την τάση του αθλήματος. Αλλά, αποτελεί μια υπενθύμιση ότι το τένις δεν χρειάζεται να περιορίζεται σε ένα συγκεκριμένο τεχνικό μοντέλο για να παράγει πρωταθλητές.
Κάθε εποχή έχει τις δικές της απαιτήσεις, αλλά και τους παίκτες που βρίσκουν τον τρόπο να τις ξεπεράσουν με το προσωπικό τους στιλ.
Μπορεί το one handed να είναι λιγότερο συνηθισμένο στο σημερινό τένις. Όμως, δεν είναι λιγότερο ικανό να κοιτάξει στα μάτια το Νο.1 του κόσμου.
Lorenzo Musetti
Stefanos Tsitsipas
Stan Wawrinka